Verslag colloquium Stop schulden
Samen schulden voorkomen en bestrijden: een nieuw perspectief voor een doeltreffende aanpak van schulden
Colloquium in Brussel, 16 september 2026
In het Pacheco Center werd op 16 september de aftrap gegeven van een federale sensibiliseringscampagne “Stop schulden”. Met vijf korte videogetuigenissen van mensen in schulden, waarvan gevraagd wordt om ze op sociale media te delen, wil de federale overheid tot 17 oktober, de Internationale dag tegen armoede, sensibiliseren rond de schuldproblematiek.
Verschillende schuldhulpverlenings- en armoedeorganisaties organiseerden het colloquium.
De vertegenwoordiger van de (zieke) vice-eersteminister Frank Vandenbroucke, bevoegd voor Armoedebestrijding, had het in zijn toespraak over het federaal armoedeplan, waarin een hoofdstuk is opgenomen over de schuldproblematiek.
Belangrijkste voorstellen over overmatige schuldenlast in het federaal armoedeplan:
-
hervorming van de collectieve schuldenregeling (CSR)
-
een pilootproject opzetten rond de beslaggrenzen binnen de CSR, die moeten leiden tot een menswaardig bestaan
-
onderzoeken hoe de centralisatie binnen de FOD Financiën, als standaard invorderingsinstantie voor de federale overheid, afbetalingsplannen kan vereenvoudigen
-
aanpassing van boek XIX van het Wetboek van economisch recht
-
hervorming van het tarief van de gerechtsdeurwaarders zodat de kosten voor de schuldenaars echt naar beneden gaan
-
opstart van een tuchtraad voor gerechtsdeurwaarders
-
acties in de strijd tegen ‘no cure, no pay’
-
hervorming van DAVO (Dienst voor Alimentatievorderingen)
De toelichtingen van het Observatorium Krediet en Schuldenlast en de FOD Economie stonden stil bij de 2 rapporten die het Observatorium in opdracht van de FOD Economie uitvoerde over bewustmaking rond overmatige schuldenlast. Het eerste rapport gaat over kwetsbaarheidsfactoren voor overmatige schuldenlast, het tweede betreft een evaluatie van de voorzieningen ter preventie van overmatige schuldenlast. Beide rapporten en een samenvatting kan u raadplegen op de website van de FOD Economie onder de rubriek ‘publicaties’.
Minister van Justitie Annelies Verlinden wees er in haar toespraak op dat er steeds een evenwicht moet zijn tussen schudeisers en schuldenaren. Het Observatorium Krediet en Schuldenlast en UGent onderzoeken momenteel de hervorming van de collectieve schuldenregeling. Ze streeft ernaar de procedure in te korten, de onzekerheid te verkleinen en meer differentiatie mogelijk te maken.
Minister Rob Beenders van consumentenbescherming ten slotte gaf toelichting bij de evaluatie van Boek XIX, wetboek van economisch recht, vooral de termijnen en de kosten worden daarbij in ogenschouw genomen. Ook d t op het consumentkrediet zal worden aangepast en via een verkorte gerechtelijke procedure wil men de toegang tot Justitie verbeteren.
Conclusie:
- De Nationale Kamer ondersteunt de federale campagne.
- Schuldinvordering stond niet op de agenda van het colloquium. Er was voor gerechtsdeurwaarders dus geen rol van betekenis weggelegd, ook niet in de voorbereiding. Dat valt te betreuren. Via hun dagelijkse contacten met mensen in schulden hebben ze immers ook veel terreinervaring.
- In het overleg schuldoverlast hebben gerechtsdeurwaarders en schuldhulpverleners lang gediscussieerd over een gemeenschappelijk standpunt rond een burgerlijk faillissement. In grote lijnen vinden zij dat een burgerlijk faillissement, mits goede omkadering en begeleiding, een oplossing kan zijn voor mensen die insolvabel zijn.
- Schulden ontstaan veelal ten gevolge van de “ongelukken van het leven” (werk verliezen, verlies van de partner, ziekte, …). Daardoor kan iedereen in schulden terecht komen. Goede digitale en financiële vaardigheden kunnen hulp bieden bij de gevolgen van die levensaccidenten. Meer investeren daarin zal mensen dan ook beter wapenen.